SlideShare a Scribd company logo
1 of 27
Download to read offline
GEWELDLOZE COMMUNICATIE,
EEN INTRODUCTIE
(VKW – 2 december 2009)


                          Ingrid Larik
De theorie kort toegelicht
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Citaat

    All violence is the result of people tricking themselves
    into believing that their pain derives from other people
    and that consequently those people deserve to be
    punished.

     Marshall B. Rosenberg

    http://www.youtube.com/watch?v=Eg3uInJ6kLo
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Hoezo ?
       Waar mensen samenleven, samenwerken,
        overleggen, …kunnen er spanningen ontstaan
         Spanningen die uitgesproken of onuitgesproken worden
         Onuitgesproken maar daarom niet onzichtbaar

            Hoofd afwenden, armen kruisen en uit gesprek treden

            Genegeerd worden

            …




       Een meningsverschil of andere waardenset is op zich
        geen probleem…maar kan wel uitmonden in een
        conflict..
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Kerngedachte ?
       Onze taal- en communicatievaardigheden zo
        ontwikkelen dat we op ons
         op een andere – meer respectvolle en verbindende – manier
         uitdrukken én aandachtig naar anderen leren luisteren

         met oog voor eigen én andermans behoeften en belangen
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Niet meteen zo dus….
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Als 2 zijden aan een medaille…
       Is je pro-actief opstellen
           Je zo opstellen dat een menings- of cultureel verschil niet
            tot een conflict verwordt




       Is empathisch (re)ageren
           Is de lont uit het kruitvat trekken door je inlevend op te
            stellen , met aandacht voor jouw rol in het reageren van de
            ander
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Specifieke ?
       Is méér dan een communicatie- en
        onderhandelingsmodel vanuit de “ik-boodschap”
           Ik ben O.K. en jij bent O.K.



       Is een levensfilosofie, een houding die uitnodigt tot
         Je open en kwetsbaar opstellen,
         Bij jezelf te blijven en

         De ander in zijn/haar waarde te laten.
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Het proces…
       De concrete situaties die we waarnemen en die ons
        welzijn beïnvloeden
       Hoe we ons voelen bij wat we waarnemen
       De behoeften, waarden, verlangens etc. die achter
        onze gevoelens liggen
       Het verzoek om die handelingen die ons leven
        kunnen verrijken.
       Het mededogen dat we bij dit alles in de praktijk
        brengen

        = 5 kernelementen, 4 stappen
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   De observatie (1):
       "Ik zie een concreet gedrag dat een invloed heeft op
        mijn welzijn”
           Deze stap bestaat er eerst uit werkelijk te observeren wat
            er gebeurt in een gegeven situatie.
              Wat draagt bij de ander bij tot mijn welzijn, of

               integendeel, mijn opwinding of zelfs mijn agressie?

           Het doel is om de situatie te proberen begrijpen door elke
            veroordeling of beoordeling uit te sluiten.
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   De gevoelens (2):
       "Ik reageer op dit gedrag met een gevoel”
           Het is de bedoeling jezelf vragen te stellen over de eigen
            gevoelstoestand.
              Ben ik op dit moment blij, verdrietig, boos enz.?
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   De behoeften(3):
       "Ik baken de behoeften, verlangens, waarden die dit
        gevoel hebben opgewekt af”
           Deze fase bestaat eruit zichzelf vragen te stellen over de
            behoeften die aan de basis van deze gevoelens liggen.
              Bijv. "Jij begrijpt me nooit,"

                   Vertelt eigenlijk dat zijn behoefte om begrepen te worden,
                    niet bevredigd is.

               De "geweldloze" uitdrukking van deze behoefte zou
                kunnen zijn:
                   "Ik voel me niet voldoende begrepen."
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   De vragen (4):
       "Ik vraag de andere om concrete handelingen die
        bijdragen tot mijn welzijn”
           Het besef van deze drie componenten (die al of niet worden
            uitgesproken) draagt op die manier bij tot een duidelijke en
            oprechte reactie.
              In deze fase worden de vragen uitgedrukt.



                  (-) “Nu is het genoeg, je bent wéér te laat. Totaal
                   onverantwoord. Je hebt huisarrest voor de volgende 2
                   weken”.

                  (+)“Ik wil dat je begrijpt dat als je niet even belt als je niet op
                   het afgesproken uur kan thuis zijn, ik me dan ongelofelijk
                   veel zorgen maak dat er iets met je gebeurd is”
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Valkuilen !
       Voor waarneming is dat: oordeel, interpretatie,
        analyse, vergelijking, classificatie
           Bv. Ik zie een dronken man en denk “wat een loser”
       Voor gevoel: quasi-gevoel
           Bv. Iedereen laat mij in de steek !, i.p.v. ik ben bang omdat
            ik alleen ben
       Voor behoefte: strategie
           Bv. Ik heb behoefte aan een borrel, i.p.v. ik heb behoefte
            aan rust, een minder stressvol leven
       Voor verzoek: een eis
           Bv. Jij ruimt die boel wel even op hé, dan is mama weer
            tevreden
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Valkuilen !
       Komen we terecht in deze valkuilen dan creëren we
        geweld. Onder „geweld' verstaan we angst, vanuit
        schuld en schaamte.
           Omdat die angst ruimte wegneemt
              om te zijn wie je bent - behoefte aan authenticiteit en

               autonomie
              dus schieten we in de verdediging. De aanval (woede !) is

               de beste verdediging.
                   wat weer angst bij de ander oproept die op zijn beurt in de
                    aanval gaat. Bv. “Je luistert niet.” “Wel waar, maar je draaft
                    zo door.” “Ik ? Dat komt omdat je alleen aan jezelf denkt”…

               Zo ontstaat een spiraal van geweld. Geweld dat we niet
                herkennen en daardoor in patronen kan verzanden.
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Giraffen- en jakhalzentaal
       De Jakhals staat als symbool voor de gewelddadige
        communicatie.
         De taal van de jakhals is aanvallend, be(ver)oordelend,
          verwijtend, beschuldigend, beoordelend, woedend...
         Geeft jij-boodschappen
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Giraffen- en jakhalzentaal
       De Giraffe staat symbool voor de geweldloze
        communicatie.
         Is geweldloos, meelevend, laat de ander in zijn waarde.
         De kwaliteit ervan is beweeglijk, verbindend.

         De giraffe probeert de jakhals te begrijpen. Ze probeert zich

          in te leven in zijn woede en te zien wat er onder zit.
         Geeft ik-boodschappen
Enkele oefeningen…
• waarnemen, interpreteren of oordelen ?
• rollenspel
DE RODDELENDE COLLEGA…
   Tekst collega:                 Doel ?
       “Ik wil niet roddelen          U hebt hier geen zin
        hoor, maar heb je               in en dat wilt u uw
        gehoord dat…”                   collega laten weten.


   Non-verbaal:
       Hangt over uw bureau
        en buigt zich naar u
        toe
DE NONKEL DIE OP DE ZENUWEN
WERKT…
   Situatie:                          Doel ?
       Tijdens een                        U wilt dat de
        familiebijeenkomst                  opmerkingen over uw
        maakt uw nonkel, terwijl            gewicht ophouden en dat
        iedereen het hoort, een             uw nonkel beseft dat u
        opmerking over uw niet              niet gediend bent van dit
        al te slank postuur en              gedrag
        zegt, u terwijl op de
        schouders kloppend “Wij
        zijn dikke vrienden hoor.
        Ha ha ha”

   Non-verbaal:
       Luidruchtig. Breed
        gebarend.
UW BAAS GEEFT U OP DE VALREEP
NOG EEN OPDRACHT…
   Situatie:                        Doel ?
       U staat net op het               U wilt uw baas gerust
        punt naar huis te                 helpen maar u wil ook
        gaan. Hij zegt “Ik weet           uw kinderen tijdig van
        dat je op het punt                de crèche halen
        staat naar huis te
        gaan, maar ik wil
        graag dat je dit
        rapport nog even
        beoordeelt”

   Non-verbaal:
       Resoluut. Hand op uw
        schouder.
UW BUREN EN DE
VERBOUWINGSWERKEN…
   Situatie:                          Doel ?
       Uw buren zijn aan het              U wilt dat de container
        verbouwen en op ene                 voor de deur van uw
        ochtend ziet u dat er een           buren geplaatst wordt.
        container geplaatst
        wordt. Voor uw voordeur.
        Chauffeur ziet uw
        gelaatsuitdrukking en
        zegt: “Ik moet dit hier
        afleveren, basta…”


   Non-verbaal:
       Schouderophalend.
        Onverschillig kijkend.
Nabeschouwing(en)
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Negeer de jakhals niet in jezelf !
       Geweldloze communicatie is geen “softies-gedoe”
         Alle gevoelens waarnemen, ook die van jaloezie, woede,
          angst, afkeer
         …niet opkroppen maar ermee leren omgaan



           De „jakhals‟ in ons wil ons laten weten dat er een behoefte
            niet vervuld is.
              In 1
                    ste instantie gebeurt dit nogal ongenuanceerd

              Als we dit signaal oppikken en op zoek gaan naar die

               onvervulde behoefte, kunnen we er is aan doen.
              Op die manier neemt de jakhals niet de overhand.
GEWELDLOZE COMMUNICATIE
   Citaat

    “Een van de belangrijkste beslissingen die je in je leven
    moet maken, is of je in een vriendelijk of in een vijandig
    universum leeft.”

      Albert Einstein
ENKELE LITERATUURTIPS
   Inspirator(s) ?
           Internationaal:
              Gandhi, Carl Rogers,

              Marshall B. Rosenberg

                  www.nonviolentcommunication.com
           In België:
              Pat Patfoort, Corry Laura Van Bladel

                  www.devuurbloem.be
                  www.blabla-blabla.be


   Boeken ?
     “Geweldloze communicatie”, Marshall B.Rosenberg,
      Lemniscaat b.v., Rotterdam, 2009 (+ werkboek van Lucy Leu)
     “SOS Conflict! Concrete werkvormen voor geweldloos
      opvoeden”, Corry Laura Van Bladel, Abimo Uitgeverij
     “De giraf en de jakhals in ons”, Justine Mol, PSW
MIJ CONTACTEREN ?
   Ingrid Larik, strategisch coach & mediator
        Pauwenlaan 30 b 2
        2660 Hoboken
        +32 473 73 25 88


       www.flexvia-coaching.be
       www.linkedin.in/Ingridlarik

       Lid van VAC, Vlaamse Associatie voor
        beroepscoaches
       Lid van Bemiddeling vzw, vereniging voor
        bemiddelaars in familiezaken en handels en
        burgerlijke zaken

More Related Content

What's hot

Gesty obok słów - mowa ciała dla bibliotekarzy
Gesty obok słów - mowa ciała dla bibliotekarzyGesty obok słów - mowa ciała dla bibliotekarzy
Gesty obok słów - mowa ciała dla bibliotekarzy
Bożena Jaskowska
 
12 - Fh Heidelberg Sechs Ebenen Sozialer Systeme
12 - Fh Heidelberg Sechs Ebenen Sozialer Systeme12 - Fh Heidelberg Sechs Ebenen Sozialer Systeme
12 - Fh Heidelberg Sechs Ebenen Sozialer Systeme
Tobias Illig
 
Komunikacja niewerbalna
Komunikacja           niewerbalnaKomunikacja           niewerbalna
Komunikacja niewerbalna
gdynia1
 
IF LIFE IS A GAME, THESE ARE THE RULES
IF LIFE IS A GAME, THESE ARE THE RULESIF LIFE IS A GAME, THESE ARE THE RULES
IF LIFE IS A GAME, THESE ARE THE RULES
Opeyemi Akinsanya
 

What's hot (20)

Transactionele Analyse - introductie
Transactionele Analyse - introductieTransactionele Analyse - introductie
Transactionele Analyse - introductie
 
3 narzedzia-do-zarzadzania-emocjami
3 narzedzia-do-zarzadzania-emocjami3 narzedzia-do-zarzadzania-emocjami
3 narzedzia-do-zarzadzania-emocjami
 
Drama Triangle -1.pptx
Drama Triangle -1.pptxDrama Triangle -1.pptx
Drama Triangle -1.pptx
 
Drama triangle - Transactional Analysis
Drama triangle - Transactional AnalysisDrama triangle - Transactional Analysis
Drama triangle - Transactional Analysis
 
Agresja prezentacja
Agresja prezentacjaAgresja prezentacja
Agresja prezentacja
 
What TA is? - Transactional Analysis
What TA is? - Transactional AnalysisWhat TA is? - Transactional Analysis
What TA is? - Transactional Analysis
 
Agresja – jak przeciwdziałać agresywnym zachowaniom
Agresja – jak przeciwdziałać agresywnym zachowaniomAgresja – jak przeciwdziałać agresywnym zachowaniom
Agresja – jak przeciwdziałać agresywnym zachowaniom
 
Gesty obok słów - mowa ciała dla bibliotekarzy
Gesty obok słów - mowa ciała dla bibliotekarzyGesty obok słów - mowa ciała dla bibliotekarzy
Gesty obok słów - mowa ciała dla bibliotekarzy
 
12 - Fh Heidelberg Sechs Ebenen Sozialer Systeme
12 - Fh Heidelberg Sechs Ebenen Sozialer Systeme12 - Fh Heidelberg Sechs Ebenen Sozialer Systeme
12 - Fh Heidelberg Sechs Ebenen Sozialer Systeme
 
Ja poruke.pptx
Ja poruke.pptxJa poruke.pptx
Ja poruke.pptx
 
Values - Facing My Fears with Courage
Values - Facing My Fears with CourageValues - Facing My Fears with Courage
Values - Facing My Fears with Courage
 
EL COEFICIENTE INTELECTUAL
EL COEFICIENTE INTELECTUALEL COEFICIENTE INTELECTUAL
EL COEFICIENTE INTELECTUAL
 
Conditional strokes- Transactional Analysis - Manu Melwin Joy
Conditional strokes- Transactional Analysis - Manu Melwin JoyConditional strokes- Transactional Analysis - Manu Melwin Joy
Conditional strokes- Transactional Analysis - Manu Melwin Joy
 
Trening asertivnosti: Manipulacija i asertivne tehnike za izbegavanje manipul...
Trening asertivnosti: Manipulacija i asertivne tehnike za izbegavanje manipul...Trening asertivnosti: Manipulacija i asertivne tehnike za izbegavanje manipul...
Trening asertivnosti: Manipulacija i asertivne tehnike za izbegavanje manipul...
 
Techniki manipulacji pdf darmowy ebook
Techniki manipulacji pdf darmowy ebookTechniki manipulacji pdf darmowy ebook
Techniki manipulacji pdf darmowy ebook
 
Uzaleznienia
UzaleznieniaUzaleznienia
Uzaleznienia
 
Self ad-1
Self ad-1Self ad-1
Self ad-1
 
Komunikacja niewerbalna
Komunikacja           niewerbalnaKomunikacja           niewerbalna
Komunikacja niewerbalna
 
Jackal and giraffe
Jackal and giraffeJackal and giraffe
Jackal and giraffe
 
IF LIFE IS A GAME, THESE ARE THE RULES
IF LIFE IS A GAME, THESE ARE THE RULESIF LIFE IS A GAME, THESE ARE THE RULES
IF LIFE IS A GAME, THESE ARE THE RULES
 

Similar to Vkw Conflicthantering Geweldloze Communicatie 20091202

Gezinnen 6 brillen en handen
Gezinnen  6 brillen en handenGezinnen  6 brillen en handen
Gezinnen 6 brillen en handen
annekesomers
 
Gezinnen 6 brillen en handen
Gezinnen  6 brillen en handenGezinnen  6 brillen en handen
Gezinnen 6 brillen en handen
Ann Somersl
 
Les 1 Ik Als Communicator Assertiviteit 1
Les 1   Ik Als Communicator   Assertiviteit   1Les 1   Ik Als Communicator   Assertiviteit   1
Les 1 Ik Als Communicator Assertiviteit 1
Katrien_Lauwers
 

Similar to Vkw Conflicthantering Geweldloze Communicatie 20091202 (20)

Het Punt - Omgaan met conflicten
Het Punt - Omgaan met conflictenHet Punt - Omgaan met conflicten
Het Punt - Omgaan met conflicten
 
Narcisme herkennen & communicatie (NPS/NSS)
Narcisme herkennen & communicatie (NPS/NSS)Narcisme herkennen & communicatie (NPS/NSS)
Narcisme herkennen & communicatie (NPS/NSS)
 
Medelijden en mededogen: 2 heel verschillende zaken
Medelijden en mededogen: 2 heel verschillende zakenMedelijden en mededogen: 2 heel verschillende zaken
Medelijden en mededogen: 2 heel verschillende zaken
 
Drama driehoek
Drama driehoekDrama driehoek
Drama driehoek
 
Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5
 
Dilemma denken
Dilemma denkenDilemma denken
Dilemma denken
 
Je rol als ouder van een tiener
Je rol als ouder van een tienerJe rol als ouder van een tiener
Je rol als ouder van een tiener
 
Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5Pp actief luisteren_interact5
Pp actief luisteren_interact5
 
Jean Klein - Ik ben
Jean Klein - Ik benJean Klein - Ik ben
Jean Klein - Ik ben
 
Defartikel tvoo tijdschriftnr1.mrt2011
Defartikel tvoo tijdschriftnr1.mrt2011Defartikel tvoo tijdschriftnr1.mrt2011
Defartikel tvoo tijdschriftnr1.mrt2011
 
Mindful omgaan met teleurstellingen
Mindful omgaan met teleurstellingenMindful omgaan met teleurstellingen
Mindful omgaan met teleurstellingen
 
De kracht van spiegelen
De kracht van spiegelenDe kracht van spiegelen
De kracht van spiegelen
 
POSITIVE IMPULSE praktijk voor integratieve psychotherapie-regressie en hypno...
POSITIVE IMPULSE praktijk voor integratieve psychotherapie-regressie en hypno...POSITIVE IMPULSE praktijk voor integratieve psychotherapie-regressie en hypno...
POSITIVE IMPULSE praktijk voor integratieve psychotherapie-regressie en hypno...
 
Pp_1213_slideshare
Pp_1213_slidesharePp_1213_slideshare
Pp_1213_slideshare
 
Gezinnen 6 brillen en handen
Gezinnen  6 brillen en handenGezinnen  6 brillen en handen
Gezinnen 6 brillen en handen
 
Gezinnen 6 brillen en handen
Gezinnen  6 brillen en handenGezinnen  6 brillen en handen
Gezinnen 6 brillen en handen
 
Gezinnen 6 brillen en handen
Gezinnen  6 brillen en handenGezinnen  6 brillen en handen
Gezinnen 6 brillen en handen
 
Gezinnen 6 brillen en handen
Gezinnen  6 brillen en handenGezinnen  6 brillen en handen
Gezinnen 6 brillen en handen
 
Head taal creeert online
Head taal creeert onlineHead taal creeert online
Head taal creeert online
 
Les 1 Ik Als Communicator Assertiviteit 1
Les 1   Ik Als Communicator   Assertiviteit   1Les 1   Ik Als Communicator   Assertiviteit   1
Les 1 Ik Als Communicator Assertiviteit 1
 

More from Ingrid Larik

CoP Collaborative Economy
CoP Collaborative EconomyCoP Collaborative Economy
CoP Collaborative Economy
Ingrid Larik
 

More from Ingrid Larik (7)

2 belinked cop collaborative economy_linkedin_2015
2 belinked cop collaborative economy_linkedin_20152 belinked cop collaborative economy_linkedin_2015
2 belinked cop collaborative economy_linkedin_2015
 
2 belinked cop collaborative economy_linkedin_2015
2 belinked cop collaborative economy_linkedin_20152 belinked cop collaborative economy_linkedin_2015
2 belinked cop collaborative economy_linkedin_2015
 
CoP Collaborative Economy
CoP Collaborative EconomyCoP Collaborative Economy
CoP Collaborative Economy
 
Diversiteit je team: vloek of zegen
Diversiteit je team: vloek of zegenDiversiteit je team: vloek of zegen
Diversiteit je team: vloek of zegen
 
Dialoog_sleutel naar_future proof_samenwerken
Dialoog_sleutel naar_future proof_samenwerkenDialoog_sleutel naar_future proof_samenwerken
Dialoog_sleutel naar_future proof_samenwerken
 
Pecha Kucha Ingrid Larik
Pecha Kucha Ingrid LarikPecha Kucha Ingrid Larik
Pecha Kucha Ingrid Larik
 
Middelen Bemiddelen Lagere Versie 2011
Middelen Bemiddelen Lagere Versie 2011Middelen Bemiddelen Lagere Versie 2011
Middelen Bemiddelen Lagere Versie 2011
 

Vkw Conflicthantering Geweldloze Communicatie 20091202

  • 1. GEWELDLOZE COMMUNICATIE, EEN INTRODUCTIE (VKW – 2 december 2009) Ingrid Larik
  • 2. De theorie kort toegelicht
  • 3. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Citaat All violence is the result of people tricking themselves into believing that their pain derives from other people and that consequently those people deserve to be punished. Marshall B. Rosenberg http://www.youtube.com/watch?v=Eg3uInJ6kLo
  • 4. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Hoezo ?  Waar mensen samenleven, samenwerken, overleggen, …kunnen er spanningen ontstaan  Spanningen die uitgesproken of onuitgesproken worden  Onuitgesproken maar daarom niet onzichtbaar  Hoofd afwenden, armen kruisen en uit gesprek treden  Genegeerd worden  …  Een meningsverschil of andere waardenset is op zich geen probleem…maar kan wel uitmonden in een conflict..
  • 5. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Kerngedachte ?  Onze taal- en communicatievaardigheden zo ontwikkelen dat we op ons  op een andere – meer respectvolle en verbindende – manier  uitdrukken én aandachtig naar anderen leren luisteren  met oog voor eigen én andermans behoeften en belangen
  • 6. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Niet meteen zo dus….
  • 7. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Als 2 zijden aan een medaille…  Is je pro-actief opstellen  Je zo opstellen dat een menings- of cultureel verschil niet tot een conflict verwordt  Is empathisch (re)ageren  Is de lont uit het kruitvat trekken door je inlevend op te stellen , met aandacht voor jouw rol in het reageren van de ander
  • 8. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Specifieke ?  Is méér dan een communicatie- en onderhandelingsmodel vanuit de “ik-boodschap”  Ik ben O.K. en jij bent O.K.  Is een levensfilosofie, een houding die uitnodigt tot  Je open en kwetsbaar opstellen,  Bij jezelf te blijven en  De ander in zijn/haar waarde te laten.
  • 9. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Het proces…  De concrete situaties die we waarnemen en die ons welzijn beïnvloeden  Hoe we ons voelen bij wat we waarnemen  De behoeften, waarden, verlangens etc. die achter onze gevoelens liggen  Het verzoek om die handelingen die ons leven kunnen verrijken.  Het mededogen dat we bij dit alles in de praktijk brengen = 5 kernelementen, 4 stappen
  • 10. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  De observatie (1):  "Ik zie een concreet gedrag dat een invloed heeft op mijn welzijn”  Deze stap bestaat er eerst uit werkelijk te observeren wat er gebeurt in een gegeven situatie.  Wat draagt bij de ander bij tot mijn welzijn, of integendeel, mijn opwinding of zelfs mijn agressie?  Het doel is om de situatie te proberen begrijpen door elke veroordeling of beoordeling uit te sluiten.
  • 11. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  De gevoelens (2):  "Ik reageer op dit gedrag met een gevoel”  Het is de bedoeling jezelf vragen te stellen over de eigen gevoelstoestand.  Ben ik op dit moment blij, verdrietig, boos enz.?
  • 12. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  De behoeften(3):  "Ik baken de behoeften, verlangens, waarden die dit gevoel hebben opgewekt af”  Deze fase bestaat eruit zichzelf vragen te stellen over de behoeften die aan de basis van deze gevoelens liggen.  Bijv. "Jij begrijpt me nooit,"  Vertelt eigenlijk dat zijn behoefte om begrepen te worden, niet bevredigd is.  De "geweldloze" uitdrukking van deze behoefte zou kunnen zijn:  "Ik voel me niet voldoende begrepen."
  • 13. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  De vragen (4):  "Ik vraag de andere om concrete handelingen die bijdragen tot mijn welzijn”  Het besef van deze drie componenten (die al of niet worden uitgesproken) draagt op die manier bij tot een duidelijke en oprechte reactie.  In deze fase worden de vragen uitgedrukt.  (-) “Nu is het genoeg, je bent wéér te laat. Totaal onverantwoord. Je hebt huisarrest voor de volgende 2 weken”.  (+)“Ik wil dat je begrijpt dat als je niet even belt als je niet op het afgesproken uur kan thuis zijn, ik me dan ongelofelijk veel zorgen maak dat er iets met je gebeurd is”
  • 14. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Valkuilen !  Voor waarneming is dat: oordeel, interpretatie, analyse, vergelijking, classificatie  Bv. Ik zie een dronken man en denk “wat een loser”  Voor gevoel: quasi-gevoel  Bv. Iedereen laat mij in de steek !, i.p.v. ik ben bang omdat ik alleen ben  Voor behoefte: strategie  Bv. Ik heb behoefte aan een borrel, i.p.v. ik heb behoefte aan rust, een minder stressvol leven  Voor verzoek: een eis  Bv. Jij ruimt die boel wel even op hé, dan is mama weer tevreden
  • 15. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Valkuilen !  Komen we terecht in deze valkuilen dan creëren we geweld. Onder „geweld' verstaan we angst, vanuit schuld en schaamte.  Omdat die angst ruimte wegneemt  om te zijn wie je bent - behoefte aan authenticiteit en autonomie  dus schieten we in de verdediging. De aanval (woede !) is de beste verdediging.  wat weer angst bij de ander oproept die op zijn beurt in de aanval gaat. Bv. “Je luistert niet.” “Wel waar, maar je draaft zo door.” “Ik ? Dat komt omdat je alleen aan jezelf denkt”…  Zo ontstaat een spiraal van geweld. Geweld dat we niet herkennen en daardoor in patronen kan verzanden.
  • 16. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Giraffen- en jakhalzentaal  De Jakhals staat als symbool voor de gewelddadige communicatie.  De taal van de jakhals is aanvallend, be(ver)oordelend, verwijtend, beschuldigend, beoordelend, woedend...  Geeft jij-boodschappen
  • 17. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Giraffen- en jakhalzentaal  De Giraffe staat symbool voor de geweldloze communicatie.  Is geweldloos, meelevend, laat de ander in zijn waarde.  De kwaliteit ervan is beweeglijk, verbindend.  De giraffe probeert de jakhals te begrijpen. Ze probeert zich in te leven in zijn woede en te zien wat er onder zit.  Geeft ik-boodschappen
  • 18. Enkele oefeningen… • waarnemen, interpreteren of oordelen ? • rollenspel
  • 19. DE RODDELENDE COLLEGA…  Tekst collega:  Doel ?  “Ik wil niet roddelen  U hebt hier geen zin hoor, maar heb je in en dat wilt u uw gehoord dat…” collega laten weten.  Non-verbaal:  Hangt over uw bureau en buigt zich naar u toe
  • 20. DE NONKEL DIE OP DE ZENUWEN WERKT…  Situatie:  Doel ?  Tijdens een  U wilt dat de familiebijeenkomst opmerkingen over uw maakt uw nonkel, terwijl gewicht ophouden en dat iedereen het hoort, een uw nonkel beseft dat u opmerking over uw niet niet gediend bent van dit al te slank postuur en gedrag zegt, u terwijl op de schouders kloppend “Wij zijn dikke vrienden hoor. Ha ha ha”  Non-verbaal:  Luidruchtig. Breed gebarend.
  • 21. UW BAAS GEEFT U OP DE VALREEP NOG EEN OPDRACHT…  Situatie:  Doel ?  U staat net op het  U wilt uw baas gerust punt naar huis te helpen maar u wil ook gaan. Hij zegt “Ik weet uw kinderen tijdig van dat je op het punt de crèche halen staat naar huis te gaan, maar ik wil graag dat je dit rapport nog even beoordeelt”  Non-verbaal:  Resoluut. Hand op uw schouder.
  • 22. UW BUREN EN DE VERBOUWINGSWERKEN…  Situatie:  Doel ?  Uw buren zijn aan het  U wilt dat de container verbouwen en op ene voor de deur van uw ochtend ziet u dat er een buren geplaatst wordt. container geplaatst wordt. Voor uw voordeur. Chauffeur ziet uw gelaatsuitdrukking en zegt: “Ik moet dit hier afleveren, basta…”  Non-verbaal:  Schouderophalend. Onverschillig kijkend.
  • 24. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Negeer de jakhals niet in jezelf !  Geweldloze communicatie is geen “softies-gedoe”  Alle gevoelens waarnemen, ook die van jaloezie, woede, angst, afkeer  …niet opkroppen maar ermee leren omgaan  De „jakhals‟ in ons wil ons laten weten dat er een behoefte niet vervuld is.  In 1 ste instantie gebeurt dit nogal ongenuanceerd  Als we dit signaal oppikken en op zoek gaan naar die onvervulde behoefte, kunnen we er is aan doen.  Op die manier neemt de jakhals niet de overhand.
  • 25. GEWELDLOZE COMMUNICATIE  Citaat “Een van de belangrijkste beslissingen die je in je leven moet maken, is of je in een vriendelijk of in een vijandig universum leeft.” Albert Einstein
  • 26. ENKELE LITERATUURTIPS  Inspirator(s) ?  Internationaal:  Gandhi, Carl Rogers,  Marshall B. Rosenberg  www.nonviolentcommunication.com  In België:  Pat Patfoort, Corry Laura Van Bladel  www.devuurbloem.be  www.blabla-blabla.be  Boeken ?  “Geweldloze communicatie”, Marshall B.Rosenberg, Lemniscaat b.v., Rotterdam, 2009 (+ werkboek van Lucy Leu)  “SOS Conflict! Concrete werkvormen voor geweldloos opvoeden”, Corry Laura Van Bladel, Abimo Uitgeverij  “De giraf en de jakhals in ons”, Justine Mol, PSW
  • 27. MIJ CONTACTEREN ?  Ingrid Larik, strategisch coach & mediator Pauwenlaan 30 b 2 2660 Hoboken +32 473 73 25 88  www.flexvia-coaching.be  www.linkedin.in/Ingridlarik  Lid van VAC, Vlaamse Associatie voor beroepscoaches  Lid van Bemiddeling vzw, vereniging voor bemiddelaars in familiezaken en handels en burgerlijke zaken