SlideShare una empresa de Scribd logo

Espainiako Erresuma, torturarik gabekoa ote?

Martxoaren 8an, berriz, Estrasburgoko Giza Eskubideen Europako Auzitegiak (GEEA) Espainiako Erresuma kondenatu zuen (Beristain Ukar kasua), auzi-jartzailea 2002. urtean torturatu zutelako salaketak ez ikertzeagatik. 5 Maiatzaren 2011 Berria

1 de 1
Descargar para leer sin conexión
Zuzendaria:
MartxeloOtamendi
Zuzendariordea:
EnekoitzTelleria
Edizioarduraduna:
AndoniAlvarez
Argitaratzailea:
EuskalEditoreaSM
Publizitatea:IragarriSM
Legegordailua:
SS-0662/03
Batzordeparekidea:
0712I84059
Egoitzanagusia:
MartinUgaldekulturparkea.
GudarienEtorbidea,z/g.
20140Andoain.
Telefonoa:
(0034)943-304030
Faxa:(0034)943-300943
Webgunea:
www.berria.info
Postaelektronikoa:
berria@berria.info
Publizitatea:
publi@iragarri.net
Harpidetzasaila:
(0034) 943-304345
Date:05/05/2011
Exemplaire:2.439
Editeur:EuskalEditoreas.l.
Directeurdepublication:
MartxeloOtamendi
Comissionparitaire:
0712I84059
DelegationLabourd:
Lisses3,64100-Baiona.
Tel.:(0033)559256220.
Fax:(0033)559254303.
E-mail:lapurdi@berria.info
ORDEZKARITZAK
Araba:BizentaMogel,6.
Postakodea:01008
Gasteiz.Telefonoa:
945-150452. Erredakzioko
faxa:945-148307.
Postaelektronikoa:
araba@berria.info.
Bizkaia:Uribitartekalea,18,
3.C.Postakodea:48001
Bilbo.Telefonoa:
94-4352600. Erredakzioko
faxa:94-4234975.
Postaelektronikoa:
bizkaia@berria.info.
Lapurdi:Lisses,3.Posta
kodea:64100Baiona.
Telefonoa:559-256220.
Faxa:559-254303.
Postaelektronikoa:
lapurdi@berria.info.
Nafarroa:IratxekoMonaste-
rioa,45,13.Postakodea:
31011Iruñea.Telefonoa:
948-366622.
Publizitatea:948-366623.
Postaelektronikoa:
nafarroa@berria.info.
berria
Espainiako Erresuma,
torturarik gabekoa ote?
I
raganmartxoaren25ean,
EuropakoKontseiluaren
TorturaPrebenitzekoBa-
tzordeak(TPB)2007anEs-
painianegindakobisitari
buruzkotxostenaeginzuen,eta
bertan,berekezkaazaltzenzuen
tratutxargogorrenaurkajasozi-
tuenalegazioak—zeinmedikun-
tza-ebidentziak—zirela-eta,eta
torturariaurreahartzeko
gomendiozehatzakazpimarratu
zituen.
Martxoaren8an,berriz,Estras-
burgokoGizaEskubideenEuropa-
koAuzitegiak(GEEA)Espainiako
Erresumakondenatuzuen(Beris-
tainUkarkasua),auzi-jartzailea
2002.urteantorturatuzutelakosa-
laketakezikertzeagatik.2010eko
irailaren28an,orobat,arrazoiber-
berengatik,GizaEskubideenAuzi-
tegiberberakEspainiakoErresu-
ma(SanArgimiroIsasakasua)
kondenatuzuen.
Kasubietan,epaimahaiakezdu
torturarikegonzenikziurtatzen,
bainaEuropakoGizaEskubideen
Itunaren3.artikuluaren«proze-
su»mailakourraketagatikkonde-
natuzuenEspainia.Hauda,tortu-
rarikegonzenalaezezartzeko
ezintasunabeharbezalaezikertze-
arenondoriozehatzaizanzelako.
Elkarrensegidanemanziren
epaibiaketaTPBrentxostenaiku-
sirik,etaGizaEskubideenEuropa-
koAuzitegiakduenitzalhandia
aintzathartuta,arraslarriaizan
dagaia,etaEspainiakoEstatuari
egindakoohartarazpenaohizkan-
pokoaizanda,ezbairikgabe.Ezda
gutxiagorako:ikerketarikezaez
dautzikeriahutsa.Behinetabe-
rrizgertatzendenean,zigorgabeta-
sunabermatzekomekanismoakti-
bobilakatzenda.
PolitikahauEspainiakGizaEs-
kubideenNazioartekoItunakbe-
rresterakoanlegezbereganatuta-
kobetebeharrenaurka-aurkakoa
da,bainabaietaEspainiakoKons-
tituzioarenberarenaurkakoaere,
KonstituzioAuzitegiakberakMa-
jarenaskasuareninguruangogo-
raziberriduenbezala(63/2010
epaia,urriaren18koa).Konstituzio
Auzitegiakepaihonetanzeraazpi-
marratzendu:auzitegiarruntekez
dutelaikertzeneta,azkenbatean,
ezduteladagokieneginbeharrabe-
tetzen.
Tamalez, epaiak ez dira berriak
eta Espainiak tortura-salaketen
inguruan izan duen jarrera ez da
inoiz bermatzailea izan. Amnesty
Internationalek behin eta berriz
salatu duenez, salaketak ez dira
ikertzen eta zuzenean artxibatzen
dira; ikertzen direnean, 15 eta 20
urte bitartean irauten dute proze-
durek, batez beste, behin betiko
epaia ematen den arte; era guztie-
tako oztopoak oztopo, torturatzai-
leren bat identifikatu edo konde-
natuz gero, epaiak leunak izaten
dira, eta ondoren, gainera, indul-
tuak —GEEAren jurisprudentziak
espresuki kondenatu eta arbuiatu-
takoak— ematen dira, kondekora-
zioak edota maila-igoerak ematen
ez direnean. Biktimen kalte-
ordain zibilak trafiko-istripuetara-
ko erabilitako baremoaren arabe-
ra kalkulatzen dira, eta ez giza
eskubideen urraketak duen larri-
tasun-mailak eskatuko lukeen
bezala.
Gobernuaktorturadesagerra-
raztekoAmnestyInternationalen
10puntueierantzunzionetikho-
geitahamarurteluzebetetzear
daudela,etaordutiketaelkarren
segidanargitaratutakotxostenak
ikusirik,ezerezegitekogehienen-
tzutendirenaitzakietakobatda
tortura-salatzaileakasmomaltzu-
rrezdabiltzatela,ETArenkontsig-
napolitikoeijarraitzenomendiete-
eta,Estatuarenizenonazikintze-
koetaeurenburuaerrugabetzeko
asmoz.Bienbitartean,ikerketak,
salbuespentxalogarrietanizan
ezik,estatudemokratikoarenakez
direnoztopodesegokiugarijasan
beharizatenditu.Oztopohoriek
—NazioBatuentorturariburuzko
kontalarienetaEuropakoKontsei-
lukoTPBrentxosteneieskereza-
gutzenditugunak— Estrasburgo-
koepaiekadierazteazgain,beste
zerbaitjartzenduteagerian:geldo-
tasuna.
Arartekoak berak jakinarazi
berri du, erabaki ofizial batean,
torturaren arazoak egun duen
garrantzia ukaezina eta premiaz-
koa dela, horren larritasuna era-
kusten duten hiru azterlan nagusi-
tan oinarria harturik. Horietako
azterlan bat, Tortura: hurbilketa
zientifiko bat 200-2008 izenburupe-
koa, auzitegiko mediku-talde
batek egin zuen eta tortura-salake-
ten eta hiru aldagairen artean
korrelazio handia dagoela erakus-
ten du. Aldagai horiek honako
hauek dira: atxiloketa egin duen
polizia-kidegoa, komunikaziorik
ezaren iraupena, eta egon dauden
prebentzio-protokoloak aplikatu
diren ala ez. Kargurik gabe aske
utzi zituzten atxilotu askok tortu-
rak eta tratu txarrak salatu zituz-
ten. Bestalde, TPBren txostenek
adierazten dute komunikaziorik
ezak torturatzeko arriskua askoz
gehiago handitzen duela eta hori
ikertzen zailagoa den testuinguru
bat sortzen duela.
AuzitegiNazionalakberakere
zalantzanjartzenduEgunkaria
kasuanzergatikezzirentortura-
salaketakikertu.Ezdaterrorismo-
arlokotorturenkondenabakarbat
ereegon1995ekoZigorKodeberria
indarreansartuzenetikPortueta
Sarasolarenkasuaizanarte.Zeren
zaingaudearazolarrihorrimerezi
duenzintzotasunezekiteko?Non
gelditzendasentsibilitatedemo-
kratikoaetahaubezalakogizaes-
kubideenurraketalarribatenbik-
timaorokorrenganakoerrespetua,
atxilotuizanarenarrazoiakedo-
zeindirela?
Halaetaguztizere,egungogo-
bernuak,aurrekoekeginzutenle-
gez,EspainiakoErresumantortu-
rarikezdagoelabehinetaberriro
errepikatzendu.Bainaezduez
ikerketaserioetaaskeaegiten,ez
etanazioartekoerakundeengo-
mendioeijarraitzen,etaaregu-
txiago,ezdute,gureingurunehur-
bilekobesteherrialdebatzuekegin
dutenbezala,ikerketa-mekanismo
askeaezartzen.Zergatik?
EspainiaetaEuskadikogober-
nuektorturadesagerrarazieta
ikertzekoegiazkoborondateaera-
kutsibehardute.Horrelaizaneze-
an,salaketakezikertzeagatiko
kondenaetaEspainiakoEstatua
zalantzanjartzendutennazioarte-
kotxostengehiagoetorrikodira.
Buruahegalazpianezkutatzea
ezdaarazoariekitekomodua.Au-
sardiabehardatorturariaurre
egin,onartuetamugakjartzeko.
Urteetanzeharpilatuetabarnera-
tutakoarazoada,etahorrenexis-
tentziakgeroetagehiagoeragiten
diodemokraziarenmuinamorala-
ri.Horretarakolehenurratsaara-
zoaazalarazteada:ikertzea.Iker-
ketaaskea,salatutakokasuei,bik-
timeneskubideeietaprebentzioari
buruzkoerabakiakhartzenlagun-
dukoduena.Etahorrennondikno-
rakoenegiazkoirudiaemangodi-
guna.Posibleda.Txilekeginzuen,
egin,ValechBatzordearekin.Zen-
baturtezjarraitubeharkodugu
zain?
XabierUrmeneta
BenitoMorentin
NereaGoikoetxea
Argituz giza eskubideen aldeko
elkarteko kideak
Zoriona
S
akatsak sortu aurretik uretatik irte-
tea pentsatu nuen,zeharo maskal-
duta nengoen.Beldurra ere hasi zitzai-
dan sartzen,urpean hildakoak
topatuko ote nituen.Aldageletan jubi-
latuak zebiltzan,gizon heldu batzuk,
gazterik apenas.Zeinek esan behar
zidan? Hantxe nengoen ni ere,
sasoia joan eta gero.Zorroa hartu
eta,garaile,kanpora atera nin-
tzen.Beste hormona hori izango
da: zorionaren antzekoa zen
hura,baina are alaiagoa,
euforia moduko bat,gor-
putzaren harrokeria hala-
ko bat; edozein modutan,
oso gauza berria niretzat.
Egunero-egunero kirola egiten duen
jende aldra hori ulertzen hasi nintzen,
bat-batean: gimnasioan sartuta orduak
ematen dituztenak,bihotza ahotik bota
beharrean korrika egiten dutenak,
eguzki printza ahulenarekin bizikleta
hartu eta etxera itzultzeko gogorik gabe
pedalei eman eta eman inora iristen ez
direnak.Horiek guztiak nituen gogoan:
normala,drogarik gogorrenaren pare-
koa da endorfina madarikatu hori,
orain hobeto ulertzen dut jende
batek mendiak korrika igo nahi
izatea.Gorputzak agintzen du:
zoriona nahi dut.
Etagaineraezdadirurik
behar.Pentsatzenjarrita,
dirurikgabeegindaitezke-
engauzenzerrendaezda
osoluzea.
Hori,etakaleanloegin.
Jira
XabierGantzarain
Argazkia
C
IAkberazOussamaBinLadenkalitu
zuenIslamabadauzokoegoitza
munttobatekolo-gelan.Odolaikusi
zen.Hargatiksaresozialetanbanatuar-
gazkiamontaiahutsazelaberretsizu-
tenbiharamongoizaldekoegunkariek.
Sekulaezzenmunduzibilizatuaor-
duanbezainzoriontsuagertupan-
tailetan.Justiziaeginzelaerran
zuenetxekaldeObamak,Afganis-
tanenharrapatuetaGuantanamon
zerratuekjasatendutenetaJu-
dithButlerekberaksala-
tzenduenepaiketarikga-
bekogartzelaldiinfinitua-
renhildotik.Genobako
konbenioarenaraberako
presoeneskubideakezdiraaferahorre-
tanaplikatzen.
BinLadenengorpuaitsasoraaurtiki
omendutearrainenhazkurri.CIAkoar-
duradunakitxuraegokiaaukeratzenari
dira.Egoerabitxiadaeremumentalak
paparaziekharturikoirudiezmukuru
dauzkagunean.1967anBolibiakooiha-
netanekintzaileamerikarrektirozhilzu-
tenCheGuevararenhilotzaerakutsizi-
gutenanker,luzeetazabal.Esku
muturrakebakizitzaizkioniden-
tifikazioaerrazteko.Ezdugu
BinLadennegartukoalaina,
bainagalderakaireandabiltza.
Adibidez:zergatikezzutenatxi-
lotu?Erantzunarenzatia
badugu:BinLadenBush-
tarrenpolitikasalbaiaren
ispiluada.Herioakmiraila
puskatzendu.FinalCut?
Bira
ItxaroBorda
Harian›Iritzia
4 berria 2011komaiatzaren5a,osteguna

Recomendados

Ardura ala axolagabekeria?
Ardura ala axolagabekeria?Ardura ala axolagabekeria?
Ardura ala axolagabekeria?KrakenbergerORG
 
Biktimen aitorpen zuzena eta plurala
Biktimen aitorpen zuzena eta pluralaBiktimen aitorpen zuzena eta plurala
Biktimen aitorpen zuzena eta pluralaKrakenbergerORG
 
Erregistro aldaketa. Berria
Erregistro aldaketa. BerriaErregistro aldaketa. Berria
Erregistro aldaketa. BerriaKrakenbergerORG
 
Hau ez da iritzi artikulu bat
Hau ez da iritzi artikulu batHau ez da iritzi artikulu bat
Hau ez da iritzi artikulu batKrakenbergerORG
 
Biktimak: egia, justizia eta barkamena
Biktimak: egia, justizia eta barkamenaBiktimak: egia, justizia eta barkamena
Biktimak: egia, justizia eta barkamenaKrakenbergerORG
 
Eta eskandalua ekarri zuten
Eta eskandalua ekarri zutenEta eskandalua ekarri zuten
Eta eskandalua ekarri zutenKrakenbergerORG
 

Más contenido relacionado

Destacado

Argituz pide justicia y reparación para todas las víctimas de violencia política
Argituz pide justicia y reparación para todas las víctimas de violencia políticaArgituz pide justicia y reparación para todas las víctimas de violencia política
Argituz pide justicia y reparación para todas las víctimas de violencia políticaARGITUZ Asociación Pro Derechos Humanos
 

Destacado (19)

Cambiar de registro
Cambiar de registroCambiar de registro
Cambiar de registro
 
Erregistro aldaketa
Erregistro aldaketaErregistro aldaketa
Erregistro aldaketa
 
Indarkeria politikoaren urraketen mapa aurkeztu du Argituz elkarteak
Indarkeria politikoaren urraketen mapa aurkeztu du Argituz elkarteakIndarkeria politikoaren urraketen mapa aurkeztu du Argituz elkarteak
Indarkeria politikoaren urraketen mapa aurkeztu du Argituz elkarteak
 
Cambiar de registro
Cambiar de registroCambiar de registro
Cambiar de registro
 
Reino de España, ¿reino sin tortura?
Reino de España, ¿reino sin tortura?Reino de España, ¿reino sin tortura?
Reino de España, ¿reino sin tortura?
 
Erregistro aldaketa
Erregistro aldaketaErregistro aldaketa
Erregistro aldaketa
 
Reino de España, ¿reino sin tortura?
Reino de España, ¿reino sin tortura?Reino de España, ¿reino sin tortura?
Reino de España, ¿reino sin tortura?
 
Reino de España, ¿reino sin tortura?
Reino de España, ¿reino sin tortura?Reino de España, ¿reino sin tortura?
Reino de España, ¿reino sin tortura?
 
Erregistro aldaketa
Erregistro aldaketaErregistro aldaketa
Erregistro aldaketa
 
Argituz pide justicia y reparación para todas las víctimas de violencia política
Argituz pide justicia y reparación para todas las víctimas de violencia políticaArgituz pide justicia y reparación para todas las víctimas de violencia política
Argituz pide justicia y reparación para todas las víctimas de violencia política
 
Argituz busca la verdad de todas las victimas
Argituz busca la verdad de todas las victimasArgituz busca la verdad de todas las victimas
Argituz busca la verdad de todas las victimas
 
Reino de España, ¿reino sin tortura?
Reino de España, ¿reino sin tortura?Reino de España, ¿reino sin tortura?
Reino de España, ¿reino sin tortura?
 
Presuncion de inocencia, en vias de extincion
Presuncion de inocencia, en vias de extincionPresuncion de inocencia, en vias de extincion
Presuncion de inocencia, en vias de extincion
 
Presuncion de inocencia, en vias de extincion
Presuncion de inocencia, en vias de extincionPresuncion de inocencia, en vias de extincion
Presuncion de inocencia, en vias de extincion
 
Schadenfreude
SchadenfreudeSchadenfreude
Schadenfreude
 
Shadenfreude: La presuncion de inocencia, en vias de extincion
Shadenfreude: La presuncion de inocencia, en vias de extincionShadenfreude: La presuncion de inocencia, en vias de extincion
Shadenfreude: La presuncion de inocencia, en vias de extincion
 
Shadenfreude: La presuncion de inocencia, en vias de extincion
Shadenfreude: La presuncion de inocencia, en vias de extincionShadenfreude: La presuncion de inocencia, en vias de extincion
Shadenfreude: La presuncion de inocencia, en vias de extincion
 
Schadenfreude
SchadenfreudeSchadenfreude
Schadenfreude
 
Haritu 37
Haritu 37Haritu 37
Haritu 37
 

Similar a Espainiako Erresuma, torturarik gabekoa ote? (12)

Ardura ala axolagabekeria?
Ardura ala axolagabekeria?Ardura ala axolagabekeria?
Ardura ala axolagabekeria?
 
Gaur egun ez noa eskolara, eta osasunez ondo nabil. Berria
Gaur egun ez noa eskolara, eta osasunez ondo nabil. BerriaGaur egun ez noa eskolara, eta osasunez ondo nabil. Berria
Gaur egun ez noa eskolara, eta osasunez ondo nabil. Berria
 
Gaur egun ez noa eskolara, eta osasunez ondo nabil. Berria
Gaur egun ez noa eskolara, eta osasunez ondo nabil. BerriaGaur egun ez noa eskolara, eta osasunez ondo nabil. Berria
Gaur egun ez noa eskolara, eta osasunez ondo nabil. Berria
 
Eta eskandalua ekarri zuten
Eta eskandalua ekarri zutenEta eskandalua ekarri zuten
Eta eskandalua ekarri zuten
 
Biktimen aitorpen zuzena eta plurala
Biktimen aitorpen zuzena eta pluralaBiktimen aitorpen zuzena eta plurala
Biktimen aitorpen zuzena eta plurala
 
Hau ez da iritzi artikulu bat
Hau ez da iritzi artikulu batHau ez da iritzi artikulu bat
Hau ez da iritzi artikulu bat
 
Kontzientzia presoak, preso politikoak
Kontzientzia presoak, preso politikoakKontzientzia presoak, preso politikoak
Kontzientzia presoak, preso politikoak
 
Kontzientzia presoak, preso politikoak
Kontzientzia presoak, preso politikoakKontzientzia presoak, preso politikoak
Kontzientzia presoak, preso politikoak
 
Enpresak, gobernuak eta giza eskubideak
Enpresak, gobernuak eta giza eskubideakEnpresak, gobernuak eta giza eskubideak
Enpresak, gobernuak eta giza eskubideak
 
Enpresak, gobernuak eta giza eskubideak
Enpresak, gobernuak eta giza eskubideakEnpresak, gobernuak eta giza eskubideak
Enpresak, gobernuak eta giza eskubideak
 
Biktimak: egia, justizia eta barkamena
Biktimak: egia, justizia eta barkamenaBiktimak: egia, justizia eta barkamena
Biktimak: egia, justizia eta barkamena
 
1960-2013 aldian Euskadin gertatutako tortura-kasuak ikertzeko proiektua
1960-2013 aldian Euskadin gertatutako tortura-kasuak ikertzeko proiektua1960-2013 aldian Euskadin gertatutako tortura-kasuak ikertzeko proiektua
1960-2013 aldian Euskadin gertatutako tortura-kasuak ikertzeko proiektua
 

Más de ARGITUZ Asociación Pro Derechos Humanos

Motibazio politikoko indarkeria-egoeran gertatutako bizitzeko eta osotasunera...
Motibazio politikoko indarkeria-egoeran gertatutako bizitzeko eta osotasunera...Motibazio politikoko indarkeria-egoeran gertatutako bizitzeko eta osotasunera...
Motibazio politikoko indarkeria-egoeran gertatutako bizitzeko eta osotasunera...ARGITUZ Asociación Pro Derechos Humanos
 

Más de ARGITUZ Asociación Pro Derechos Humanos (20)

MEMORIA PARTEKATU BATERANTZ. LEGAZPI
MEMORIA PARTEKATU BATERANTZ. LEGAZPIMEMORIA PARTEKATU BATERANTZ. LEGAZPI
MEMORIA PARTEKATU BATERANTZ. LEGAZPI
 
Hacia una memoria compartida. Legazpi
Hacia una memoria compartida. LegazpiHacia una memoria compartida. Legazpi
Hacia una memoria compartida. Legazpi
 
Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-201-328
Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-201-328Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-201-328
Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-201-328
 
Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-101-200
Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-101-200Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-101-200
Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-101-200
 
Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-1-100
Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-1-100Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-1-100
Hacia una-memoria-compartida-arrasate-mondragon-es-1-100
 
Memoria Partekatu Baterantz Andoain
Memoria Partekatu Baterantz AndoainMemoria Partekatu Baterantz Andoain
Memoria Partekatu Baterantz Andoain
 
Hacia una memoria compartida: Andoain
Hacia una memoria compartida: AndoainHacia una memoria compartida: Andoain
Hacia una memoria compartida: Andoain
 
Memoria partekatu baterantz gidaliburua 2018
Memoria partekatu baterantz gidaliburua 2018Memoria partekatu baterantz gidaliburua 2018
Memoria partekatu baterantz gidaliburua 2018
 
Manual hacia una memoria compartida 2018
Manual hacia una memoria compartida 2018Manual hacia una memoria compartida 2018
Manual hacia una memoria compartida 2018
 
Memoria partekatu baterantz. Errenteria
Memoria partekatu baterantz.  ErrenteriaMemoria partekatu baterantz.  Errenteria
Memoria partekatu baterantz. Errenteria
 
Memoria partekatu baterantz elgoibar
Memoria partekatu baterantz elgoibarMemoria partekatu baterantz elgoibar
Memoria partekatu baterantz elgoibar
 
Memoria partekatu baterantz lasarte
Memoria partekatu baterantz lasarteMemoria partekatu baterantz lasarte
Memoria partekatu baterantz lasarte
 
Hacia una memoria compartida Errenteria
Hacia una memoria compartida ErrenteriaHacia una memoria compartida Errenteria
Hacia una memoria compartida Errenteria
 
Hacia una memoria compartida Elgoibar 1956-2016
Hacia una memoria compartida Elgoibar 1956-2016Hacia una memoria compartida Elgoibar 1956-2016
Hacia una memoria compartida Elgoibar 1956-2016
 
Hacia una memoria compartida Lasarte
Hacia una memoria compartida LasarteHacia una memoria compartida Lasarte
Hacia una memoria compartida Lasarte
 
Analisis y recomendaciones sobre el Decreto 107/2012 de 12 de junio
Analisis y recomendaciones sobre el Decreto 107/2012 de 12 de junioAnalisis y recomendaciones sobre el Decreto 107/2012 de 12 de junio
Analisis y recomendaciones sobre el Decreto 107/2012 de 12 de junio
 
Analisi eta gomendioak ekainaren 12ko 107/2012 Dekretuaren inguruan
Analisi eta gomendioak ekainaren 12ko 107/2012 Dekretuaren inguruanAnalisi eta gomendioak ekainaren 12ko 107/2012 Dekretuaren inguruan
Analisi eta gomendioak ekainaren 12ko 107/2012 Dekretuaren inguruan
 
El tiempo es ahora
El tiempo es ahoraEl tiempo es ahora
El tiempo es ahora
 
Orain da garaia
Orain da garaiaOrain da garaia
Orain da garaia
 
Motibazio politikoko indarkeria-egoeran gertatutako bizitzeko eta osotasunera...
Motibazio politikoko indarkeria-egoeran gertatutako bizitzeko eta osotasunera...Motibazio politikoko indarkeria-egoeran gertatutako bizitzeko eta osotasunera...
Motibazio politikoko indarkeria-egoeran gertatutako bizitzeko eta osotasunera...
 

Espainiako Erresuma, torturarik gabekoa ote?

  • 1. Zuzendaria: MartxeloOtamendi Zuzendariordea: EnekoitzTelleria Edizioarduraduna: AndoniAlvarez Argitaratzailea: EuskalEditoreaSM Publizitatea:IragarriSM Legegordailua: SS-0662/03 Batzordeparekidea: 0712I84059 Egoitzanagusia: MartinUgaldekulturparkea. GudarienEtorbidea,z/g. 20140Andoain. Telefonoa: (0034)943-304030 Faxa:(0034)943-300943 Webgunea: www.berria.info Postaelektronikoa: berria@berria.info Publizitatea: publi@iragarri.net Harpidetzasaila: (0034) 943-304345 Date:05/05/2011 Exemplaire:2.439 Editeur:EuskalEditoreas.l. Directeurdepublication: MartxeloOtamendi Comissionparitaire: 0712I84059 DelegationLabourd: Lisses3,64100-Baiona. Tel.:(0033)559256220. Fax:(0033)559254303. E-mail:lapurdi@berria.info ORDEZKARITZAK Araba:BizentaMogel,6. Postakodea:01008 Gasteiz.Telefonoa: 945-150452. Erredakzioko faxa:945-148307. Postaelektronikoa: araba@berria.info. Bizkaia:Uribitartekalea,18, 3.C.Postakodea:48001 Bilbo.Telefonoa: 94-4352600. Erredakzioko faxa:94-4234975. Postaelektronikoa: bizkaia@berria.info. Lapurdi:Lisses,3.Posta kodea:64100Baiona. Telefonoa:559-256220. Faxa:559-254303. Postaelektronikoa: lapurdi@berria.info. Nafarroa:IratxekoMonaste- rioa,45,13.Postakodea: 31011Iruñea.Telefonoa: 948-366622. Publizitatea:948-366623. Postaelektronikoa: nafarroa@berria.info. berria Espainiako Erresuma, torturarik gabekoa ote? I raganmartxoaren25ean, EuropakoKontseiluaren TorturaPrebenitzekoBa- tzordeak(TPB)2007anEs- painianegindakobisitari buruzkotxostenaeginzuen,eta bertan,berekezkaazaltzenzuen tratutxargogorrenaurkajasozi- tuenalegazioak—zeinmedikun- tza-ebidentziak—zirela-eta,eta torturariaurreahartzeko gomendiozehatzakazpimarratu zituen. Martxoaren8an,berriz,Estras- burgokoGizaEskubideenEuropa- koAuzitegiak(GEEA)Espainiako Erresumakondenatuzuen(Beris- tainUkarkasua),auzi-jartzailea 2002.urteantorturatuzutelakosa- laketakezikertzeagatik.2010eko irailaren28an,orobat,arrazoiber- berengatik,GizaEskubideenAuzi- tegiberberakEspainiakoErresu- ma(SanArgimiroIsasakasua) kondenatuzuen. Kasubietan,epaimahaiakezdu torturarikegonzenikziurtatzen, bainaEuropakoGizaEskubideen Itunaren3.artikuluaren«proze- su»mailakourraketagatikkonde- natuzuenEspainia.Hauda,tortu- rarikegonzenalaezezartzeko ezintasunabeharbezalaezikertze- arenondoriozehatzaizanzelako. Elkarrensegidanemanziren epaibiaketaTPBrentxostenaiku- sirik,etaGizaEskubideenEuropa- koAuzitegiakduenitzalhandia aintzathartuta,arraslarriaizan dagaia,etaEspainiakoEstatuari egindakoohartarazpenaohizkan- pokoaizanda,ezbairikgabe.Ezda gutxiagorako:ikerketarikezaez dautzikeriahutsa.Behinetabe- rrizgertatzendenean,zigorgabeta- sunabermatzekomekanismoakti- bobilakatzenda. PolitikahauEspainiakGizaEs- kubideenNazioartekoItunakbe- rresterakoanlegezbereganatuta- kobetebeharrenaurka-aurkakoa da,bainabaietaEspainiakoKons- tituzioarenberarenaurkakoaere, KonstituzioAuzitegiakberakMa- jarenaskasuareninguruangogo- raziberriduenbezala(63/2010 epaia,urriaren18koa).Konstituzio Auzitegiakepaihonetanzeraazpi- marratzendu:auzitegiarruntekez dutelaikertzeneta,azkenbatean, ezduteladagokieneginbeharrabe- tetzen. Tamalez, epaiak ez dira berriak eta Espainiak tortura-salaketen inguruan izan duen jarrera ez da inoiz bermatzailea izan. Amnesty Internationalek behin eta berriz salatu duenez, salaketak ez dira ikertzen eta zuzenean artxibatzen dira; ikertzen direnean, 15 eta 20 urte bitartean irauten dute proze- durek, batez beste, behin betiko epaia ematen den arte; era guztie- tako oztopoak oztopo, torturatzai- leren bat identifikatu edo konde- natuz gero, epaiak leunak izaten dira, eta ondoren, gainera, indul- tuak —GEEAren jurisprudentziak espresuki kondenatu eta arbuiatu- takoak— ematen dira, kondekora- zioak edota maila-igoerak ematen ez direnean. Biktimen kalte- ordain zibilak trafiko-istripuetara- ko erabilitako baremoaren arabe- ra kalkulatzen dira, eta ez giza eskubideen urraketak duen larri- tasun-mailak eskatuko lukeen bezala. Gobernuaktorturadesagerra- raztekoAmnestyInternationalen 10puntueierantzunzionetikho- geitahamarurteluzebetetzear daudela,etaordutiketaelkarren segidanargitaratutakotxostenak ikusirik,ezerezegitekogehienen- tzutendirenaitzakietakobatda tortura-salatzaileakasmomaltzu- rrezdabiltzatela,ETArenkontsig- napolitikoeijarraitzenomendiete- eta,Estatuarenizenonazikintze- koetaeurenburuaerrugabetzeko asmoz.Bienbitartean,ikerketak, salbuespentxalogarrietanizan ezik,estatudemokratikoarenakez direnoztopodesegokiugarijasan beharizatenditu.Oztopohoriek —NazioBatuentorturariburuzko kontalarienetaEuropakoKontsei- lukoTPBrentxosteneieskereza- gutzenditugunak— Estrasburgo- koepaiekadierazteazgain,beste zerbaitjartzenduteagerian:geldo- tasuna. Arartekoak berak jakinarazi berri du, erabaki ofizial batean, torturaren arazoak egun duen garrantzia ukaezina eta premiaz- koa dela, horren larritasuna era- kusten duten hiru azterlan nagusi- tan oinarria harturik. Horietako azterlan bat, Tortura: hurbilketa zientifiko bat 200-2008 izenburupe- koa, auzitegiko mediku-talde batek egin zuen eta tortura-salake- ten eta hiru aldagairen artean korrelazio handia dagoela erakus- ten du. Aldagai horiek honako hauek dira: atxiloketa egin duen polizia-kidegoa, komunikaziorik ezaren iraupena, eta egon dauden prebentzio-protokoloak aplikatu diren ala ez. Kargurik gabe aske utzi zituzten atxilotu askok tortu- rak eta tratu txarrak salatu zituz- ten. Bestalde, TPBren txostenek adierazten dute komunikaziorik ezak torturatzeko arriskua askoz gehiago handitzen duela eta hori ikertzen zailagoa den testuinguru bat sortzen duela. AuzitegiNazionalakberakere zalantzanjartzenduEgunkaria kasuanzergatikezzirentortura- salaketakikertu.Ezdaterrorismo- arlokotorturenkondenabakarbat ereegon1995ekoZigorKodeberria indarreansartuzenetikPortueta Sarasolarenkasuaizanarte.Zeren zaingaudearazolarrihorrimerezi duenzintzotasunezekiteko?Non gelditzendasentsibilitatedemo- kratikoaetahaubezalakogizaes- kubideenurraketalarribatenbik- timaorokorrenganakoerrespetua, atxilotuizanarenarrazoiakedo- zeindirela? Halaetaguztizere,egungogo- bernuak,aurrekoekeginzutenle- gez,EspainiakoErresumantortu- rarikezdagoelabehinetaberriro errepikatzendu.Bainaezduez ikerketaserioetaaskeaegiten,ez etanazioartekoerakundeengo- mendioeijarraitzen,etaaregu- txiago,ezdute,gureingurunehur- bilekobesteherrialdebatzuekegin dutenbezala,ikerketa-mekanismo askeaezartzen.Zergatik? EspainiaetaEuskadikogober- nuektorturadesagerrarazieta ikertzekoegiazkoborondateaera- kutsibehardute.Horrelaizaneze- an,salaketakezikertzeagatiko kondenaetaEspainiakoEstatua zalantzanjartzendutennazioarte- kotxostengehiagoetorrikodira. Buruahegalazpianezkutatzea ezdaarazoariekitekomodua.Au- sardiabehardatorturariaurre egin,onartuetamugakjartzeko. Urteetanzeharpilatuetabarnera- tutakoarazoada,etahorrenexis- tentziakgeroetagehiagoeragiten diodemokraziarenmuinamorala- ri.Horretarakolehenurratsaara- zoaazalarazteada:ikertzea.Iker- ketaaskea,salatutakokasuei,bik- timeneskubideeietaprebentzioari buruzkoerabakiakhartzenlagun- dukoduena.Etahorrennondikno- rakoenegiazkoirudiaemangodi- guna.Posibleda.Txilekeginzuen, egin,ValechBatzordearekin.Zen- baturtezjarraitubeharkodugu zain? XabierUrmeneta BenitoMorentin NereaGoikoetxea Argituz giza eskubideen aldeko elkarteko kideak Zoriona S akatsak sortu aurretik uretatik irte- tea pentsatu nuen,zeharo maskal- duta nengoen.Beldurra ere hasi zitzai- dan sartzen,urpean hildakoak topatuko ote nituen.Aldageletan jubi- latuak zebiltzan,gizon heldu batzuk, gazterik apenas.Zeinek esan behar zidan? Hantxe nengoen ni ere, sasoia joan eta gero.Zorroa hartu eta,garaile,kanpora atera nin- tzen.Beste hormona hori izango da: zorionaren antzekoa zen hura,baina are alaiagoa, euforia moduko bat,gor- putzaren harrokeria hala- ko bat; edozein modutan, oso gauza berria niretzat. Egunero-egunero kirola egiten duen jende aldra hori ulertzen hasi nintzen, bat-batean: gimnasioan sartuta orduak ematen dituztenak,bihotza ahotik bota beharrean korrika egiten dutenak, eguzki printza ahulenarekin bizikleta hartu eta etxera itzultzeko gogorik gabe pedalei eman eta eman inora iristen ez direnak.Horiek guztiak nituen gogoan: normala,drogarik gogorrenaren pare- koa da endorfina madarikatu hori, orain hobeto ulertzen dut jende batek mendiak korrika igo nahi izatea.Gorputzak agintzen du: zoriona nahi dut. Etagaineraezdadirurik behar.Pentsatzenjarrita, dirurikgabeegindaitezke- engauzenzerrendaezda osoluzea. Hori,etakaleanloegin. Jira XabierGantzarain Argazkia C IAkberazOussamaBinLadenkalitu zuenIslamabadauzokoegoitza munttobatekolo-gelan.Odolaikusi zen.Hargatiksaresozialetanbanatuar- gazkiamontaiahutsazelaberretsizu- tenbiharamongoizaldekoegunkariek. Sekulaezzenmunduzibilizatuaor- duanbezainzoriontsuagertupan- tailetan.Justiziaeginzelaerran zuenetxekaldeObamak,Afganis- tanenharrapatuetaGuantanamon zerratuekjasatendutenetaJu- dithButlerekberaksala- tzenduenepaiketarikga- bekogartzelaldiinfinitua- renhildotik.Genobako konbenioarenaraberako presoeneskubideakezdiraaferahorre- tanaplikatzen. BinLadenengorpuaitsasoraaurtiki omendutearrainenhazkurri.CIAkoar- duradunakitxuraegokiaaukeratzenari dira.Egoerabitxiadaeremumentalak paparaziekharturikoirudiezmukuru dauzkagunean.1967anBolibiakooiha- netanekintzaileamerikarrektirozhilzu- tenCheGuevararenhilotzaerakutsizi- gutenanker,luzeetazabal.Esku muturrakebakizitzaizkioniden- tifikazioaerrazteko.Ezdugu BinLadennegartukoalaina, bainagalderakaireandabiltza. Adibidez:zergatikezzutenatxi- lotu?Erantzunarenzatia badugu:BinLadenBush- tarrenpolitikasalbaiaren ispiluada.Herioakmiraila puskatzendu.FinalCut? Bira ItxaroBorda Harian›Iritzia 4 berria 2011komaiatzaren5a,osteguna