Se ha denunciado esta presentación.
Utilizamos tu perfil de LinkedIn y tus datos de actividad para personalizar los anuncios y mostrarte publicidad más relevante. Puedes cambiar tus preferencias de publicidad en cualquier momento.

ΥΠΑΤΙΑ Η ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΝΗ ΠΡΟΣΤΑΤΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΓΡΑΜΜ

1.854 visualizaciones

Publicado el

Publicado en: Educación
  • Inicia sesión para ver los comentarios

  • Sé el primero en recomendar esto

ΥΠΑΤΙΑ Η ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΝΗ ΠΡΟΣΤΑΤΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΓΡΑΜΜ

  1. 1. ΥΠΑΤΙΑ Η ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΝΗ ΠΡΟΣΤΑΤΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΓΡΑΜΜΑΤΩΝ τοῦ Κ.Α. Σ ΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΥ 30.01.2010
  2. 2. ΕΛΛΗΝΕΣ ΚΑΙ ΑΙΓΥΠΤΙΟΙ <ul><li>Ἡ Ἀλεξάνδρεια ὑπῆρξε τὸ κατ’ ἐξοχὴν θέα-τρο τῶν θρῃσκευτικῶν συγκρούσεων τῆς μεταχριστιανικῆς ἐποχῆς· ὅμως ἡ πόλη δὲν ἦταν πάντοτε ἔτσι. Ὁ Πτολεμαῖος ὁ Λάγου καὶ οἱ διάδοχοί του κυβέρνησαν τὴν ἀχανῆ χώρα μὲ σύνεση, κατέστησαν δὲ τὴν πρω-τεύουσά της κορυφαῖο πολιτιστικὸ κέντρο τῆς Μεσογείου· πολυτελεῖς Ναοὶ τῶν θεῶν (καὶ τῶν δύο λαῶν) καὶ βεβαίως … </li></ul>
  3. 3. ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟΝ <ul><li>τὸ πιὸ φημισμένο ἐπιστημονικὸ ἵδρυμα τῆς ἐ-ποχῆς· ἦταν Ναὸς τῶν Μουσῶν καὶ Πανε-πιστήμιο, στὸ ὁποῖο ἐδίδαξαν: ὁ Εὐκλείδης τῶν Στοιχείων , ὁ Ἐρατοσθένης (ὑπολόγισε τὴν διάμετρο τῆς Γῆς), ὁ Ἥρων μὲ τὰ αὐτό-ματα καὶ τὰ πνευματικά του, ὁ Διόφαντος μὲ τὶς ὁμώνυμες ἐξισώσεις, ὁ Πάππος μὲ τὰ γεωμετρικά του θεωρήματα, ὁ Ἀπολλώ-νιος ὁ Ρόδιος μὲ τὶς κωνικὲς τομὲς κ.ἄ. </li></ul>
  4. 4. ΑΝΕΞΙΘΡΗΣΚΙΑ <ul><li>Ὁ σεβασμὸς τῶν Ἑλλήνων στοὺς κατεκτημέ-νους λαοὺς ὑπῆρξε ἀναμφισβήτητος· ὁ Ἀ-λέξανδρος προσέφερε τὰ νενομισμένα (θυ-σίες) στοὺς Αἰγυπτίους θεοὺς καὶ κατ’ ἐντο- λὴν τοῦ Πτολεμαίου τοῦ Φιλαδέλφου μετα-φράστηκε ἡ Βίβλος στὴν ἑλληνιστικὴ κοινὴ ἀπ’ τοὺς Ἑβδομήκοντα, γιὰ νὰ κατανοῆται ἀπ’ τοὺς Ἑβραίους τῆς Ἀλεξάνδρειας, ποὺ μιλοῦσαν μία γλῶσσα: τὴν κοινή </li></ul>
  5. 5. Η ΥΠΑΤΙΑ: ΠΟΤΕ ΕΖΗΣΕ <ul><li>Γεννήθηκε στὴν Ἀλεξάνδρεια (370)· ὁ πατέ-ρας της Θέων (διάσημος Μαθηματικὸς καὶ Ἀστρονόμος, συνέγραψε σχόλια στὰ Στοι-χεῖα τοῦ Εὐκλείδη) ἦταν Διευθυντὴς τοῦ Μουσείου τῆς πόλης. Διδάχθηκε Μαθημα-τικὰ ἀπ’ τὸν γεωμέτρη Πάππο καὶ σύντομα ἔδειξε τὴν κλίση της σ’ αὐτὸ ποὺ σήμερα ἀ-ποκαλοῦμε Μαθηματικὸ Πλατωνισμό </li></ul>
  6. 6. Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ <ul><li>Κατὰ τὸν τελευταῖο σχολάρχη τῆς Ἀκαδημεί-ας, τὸν Δαμάσκιο στὴν Φιλόσοφο Ἱστορία : </li></ul><ul><li>… περιβαλλομένη δὲ τρίβωνα ἡ γυνὴ καὶ διὰ μέσου τοῦ ἄστεως ποιουμένη τὰς προ-όδους, ἐξηγεῖτο δημοσίᾳ τοῖς ἀκροᾶσθαι βουλομένοις ἢ τὸν Πλάτωνα ἢ τὸν Ἀριστο-τέλην ἢ τὰ ἄλλου ὅτου δὴ τῶν φιλοσόφων </li></ul>
  7. 7. ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ <ul><li>Παραλαμβάνοντας τὴν διεύθυνση τοῦ Μου-σείου μετὰ τὸν θάνατο τοῦ πατέρα της, ἔ-θεσε ὡς στοίχημα ζωῆς τὴν ἐπαναλειτουρ-γία τοῦ Μουσείου στὴν ἀρχαία του αἴγλη. Οἱ πολῖτες τῆς ἀχανοῦς αὐτοκρατορίας ἔ-νοιωθαν ὅτι ἀναστήθηκαν ὁ Διόφαντος καὶ ὁ Ἀπολλώνιος: ὁ Ἀστρονομικὸς Κανών , ἡ Ἀριθμητικὴ καὶ τὸ Περὶ τῶν Κωνικῶν ἀπο-τέλεσαν τὸ corpus τῶν ἔργων της </li></ul>
  8. 8. Ο ΝΕΟΣ ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ <ul><li>Ἡ ἐμμονή της μὲ τὴν Θεωρία Ἀριθμῶν, ἰδιαι-τέρως δὲ ἡ ἐνασχόλησή της μὲ τὶς λεγόμε-νες διοφαντικὲς (ἀπροσδιόριστες) ἐξισώ-σεις, τὶς ἐξισώσεις δηλ. ποὺ ἐπιδέχονται πολλαπλὲς λύσεις, τὴν ὡδήγησε σὲ μία ἐκ νέου ἐπαναδιατύπωση τῶν ἀρχῶν τῆς Ἄλ-γεβρας. Ἔτσι σὲ μία διοφαντικὴ ἐξίσωση τῆς μορφῆς f(x,y)=0, ὅπως ἡ x ²-2y²= 0, ψά-χνουμε τὶς ἀκέραιες λύσεις της </li></ul>
  9. 9. ΟΙ ΚΩΝΙΚΕΣ ΤΟΜΕΣ <ul><li>Τεράστια ἦταν ὅμως ἡ προσφορά της καὶ στὴν Μηχανική· ἡ ἐνασχόλησή της μὲ τὶς κωνικὲς τομές, δηλ. τὰ σχήματα τὰ ὁποῖα ἐμφανίζονται ὅταν ἕνα ἐπίπεδο τέμνῃ ἕναν κῶνο, ἔδωσε τὸ ἔναυσμα στοὺς Φυσικοὺς τοῦ 17ου αἰῶνα (κυρίως τὸν J. Kepler) νὰ ἀντιληφθοῦν ὅτι οἱ καμπύλες αὐτὲς εἶναι ἱ-κανὲς νὰ περιγράψουν μὲ ἀκρίβεια τὶς κι-νήσεις τῶν πλανητῶν </li></ul>
  10. 10. ΟΙ ΑΣΤΡΟΛΑΒΟΙ <ul><li>Ἀπ’ τὴν ἀλληλογραφία της μὲ τὸν μαθητή της Συνέσιο (μετέπειτα δυστυχῶς Ἐπίσκοπο Πτολεμαΐδος), πληροφορούμαστε ὅτι ἡ φι-λόσοφος κατασκεύαζε ἀστρολάβους, γιὰ νὰ μετρᾷ τὶς θέσεις τῶν πλανητῶν, τῶν ἀ-στέρων καὶ τοῦ Ἡλίου, ὅπως ἐπίσης καὶ συσκευὲς γιὰ τὴν ἀπόσταξη τοῦ νεροῦ, ὑ-δρόμετρο γιὰ τὸν καθορισμὸ τῆς πυκνότη-τας τῶν ὑγρῶν, μετρητὲς στάθμης κ.ἄ. </li></ul>
  11. 11. ΟΙ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΙΣ <ul><li>Τὸ συγκρουσιακὸ πεδίο στὴν Ἀλεξάνδρεια τῶν ἀρχῶν τοῦ 5ου αἰῶνα ἦταν πολυδιά-στατο . Στὸ ἤδη φορτισμένο κλίμα τῆς ἐπο-χῆς ἀπ’ τὴν λεγομένη Ἀντιπαγανιστικὴ Νο-μοθεσία καὶ τοὺς ἀπάνθρωπους Πατριάρ-χες Ἀλεξανδρείας, ξεχώριζαν οἱ συγκρού-σεις μεταξὺ Ἑβραίων καὶ Χριστιανῶν καὶ ὅ-λων αὐτῶν ἐναντίον τῆς πολυαριθμότερης κοινότητας τῆς πόλης, τῶν Ἑλλήνων </li></ul>
  12. 12. ΟΙ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΣ <ul><li>Οἱ Πατριάρχες Ἀθανάσιος, Θεόφιλος (ἰδίως αὐτὸς) καὶ Κύριλλος ὑπῆρξαν κτηνώδεις μορφές. Ἤδη ἀπ’ τὰ χρόνια τοῦ Ἰουλιανοῦ (ὅρ. Ἐπιστολαί , 9, 50, 56, 26, 51 καὶ 6) ὁ «μιαρὸς Ἀθανάσιος» διώκεται, ὁ Θεόφιλος κατεδαφίζει καθημερινῶς τοὺς ναοὺς τῶν θεῶν, ἐφαρμόζοντας κατὰ γράμμα τὸν Θε-οδοσιανὸ κώδικα -ἕνα συνεχὲς σφυροκό-πημα ἀκούγεται στὴν πόλη- καὶ ὁ Κύριλλος </li></ul>
  13. 13. … Ο ΚΥΡΙΛΛΟΣ <ul><li>ἀνεβαίνοντας στὸν πατριαρχικὸ θρόνο τὸν Ὀκτώβριο τοῦ 412, μετὰ ἀπὸ σκληρὲς ὁδο-μαχίες τριῶν ἡμερῶν, μεταξὺ τῶν ὀπαδῶν του καὶ τῶν ὀπαδῶν τοῦ ἀνταγωνιστῆ του Τιμοθέου, ἔθεσε ὡς στόχο του τὴν ἐξαφά-νιση καὶ τῶν τελευταίων στοιχείων τοῦ ἑλ-ληνικοῦ ἐθνισμοῦ, δηλ. τὴν πλήρη κατα-στροφὴ τοῦ Μουσείου καὶ τὴν δολοφονία τῆς Ὑπατίας </li></ul>
  14. 14. Ο ΚΥΡΙΛΛΟΣ (συν) <ul><li>τὴν σκληρότητά του τὴν ἐπεδείκνυε κατὰ πάντων· λίγο πρὸ τῆς δολοφονίας τῆς φι-λοσόφου εἶχε διατάξει τὴν ἐξορία ὅλων τῶν Ἑβραίων τῆς Ἀλεξάνδρειας (ζοῦσαν ἐ-κεῖ ἑπτὰ αἰῶνες), τὴν ἐξαφάνιση τῶν Μασ-σαλιανῶν (ἀσκητῶν Χριστιανῶν, ποὺ ζοῦ-σαν σὲ πλήρη ἔνδεια κ.ἄ.). Ὅταν πέθανε , ὁ Θεοδώρητος εἶπε: «ὁ θάνατός του χαρο-ποίησε τοὺς ζωντανούς, προκάλεσε ὅμως μεγάλη θλίψη στοὺς νεκρούς» </li></ul>
  15. 15. Ο ΕΠΑΡΧΟΣ ΟΡΕΣΤΗΣ <ul><li>Κατὰ τὸν Χριστιανὸ ἱστορικὸ Σωκράτη τὸν Σχολαστικό, κεντρικὸ πρόσωπο τῶν συγ-κρούσεων ἦταν ὁ ἔπαρχος Ὀρέστης, ὁ ὁ-ποῖος ἂν καὶ ἦταν Χριστιανός, ὑπῆρξε ταὐ-τοχρόνως φίλος καὶ μαθητὴς τῆς φιλοσό-φου· ὁ Ὀρ. ἐπειδὴ ἐπιθυμοῦσε εἰρήνη καὶ ἡρεμία στὴν πόλη, ἀλλὰ κι ἐπειδὴ ἐλάτρευ-ε τὴν Ὑπατία –τὴν θεωροῦσε κόσμημα γιὰ τὴν πόλη- ἦρθε σὲ σφοδρὴ ἀντιπαράθεση μὲ τὸν Πατριάρχη Κύριλλο </li></ul>
  16. 16. Η ΠΡΩΤΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ <ul><li>Ὁ «διάπυρος ἀκροατὴς τοῦ ἐπισκόπου Κυ-ρίλλου», Ἰέραξ, προκαλεῖ τοὺς Ἑβραίους τὴν ἡμέρα τοῦ Σαββάτου, οἱ ὁποῖοι γιὰ ἀν-τίποινα ἀποφασίζουν νὰ κάψουν μία ἐκ-κλησία· ὁ Κύριλλος διατάζει τὴν καταστρο-φὴ τῶν συναγωγῶν, τὴν δήμευση τῶν πε-ριουσιῶν τους καὶ τὴν ἀποπομπή τους ἀ-πὸ τὴν πόλη. Ὁ Ὀρέστης συλλαμβάνει καὶ βασανίζει τὸν Ἰέρακα </li></ul>
  17. 17. Η ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ <ul><li>Ὁ ἔπαρχος κατηγορεῖται ἐπὶ Ἑλληνισμῷ καὶ τραυματίζεται ἀπὸ μία ὁμάδα φανατικῶν μοναχῶν, τοὺς ὁποίους ὁ Κύριλλος μετέ-φερε στὴν Ἀλεξάνδρεια ἀπ’ τὶς μονὲς τῆς Ν. Αἰγύπτου· ὁ δράστης μοναχὸς συλλαμ-βάνεται καὶ ἀφοῦ θανατώνεται γιὰ παρα-δειγματισμό, ἁγιοποιεῖται· ὁ Ὀρέστης δικαι-ώνεται καὶ ὁ Κύριλλος αἰσθάνεται μειωμέ-νος </li></ul>
  18. 18. Η ΤΡΙΤΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ <ul><li>Τὸν Μάρτιο τοῦ 415, ὄχλος Χριστιανῶν μὲ ἐ-πὶ κεφαλῆς τὸν Πέτρο τὸν Ἀναγνώστη συλ-λαμβάνουν τὴν Ὑπατία καὶ τὴν ὁδηγοῦν στὴν ἐκκλησία τοῦ Ἀρχ. Μιχαήλ· τὴν γδύ-νουν, τὴν βασανίζουν, τὴν κομματιάζουν καὶ τὰ μέλη της, ἀφοῦ ἐπιδείχθηκαν στοὺς ἔντρομους Ἀλεξανδρινούς, πετάχθηκαν στὴν θάλασσα. Κάπως ἔτσι ἐπανῆλθε ἡ ἡ-ρεμία στὴν Ἀλεξάνδρεια </li></ul>
  19. 19. ΠΩΣ ΕΙΔΑΝ ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ <ul><li>Τ ὴν ἀποκρουστικὴ δολοφονία τῆς φιλοσό-φου ἐσχολίασαν οἱ σύγχρονοι «ἱστορικοί»: ὁ Ἰ. Μαλάλας στὴν Χρονογραφία , ὁ Σω-κράτης ὁ Σχολαστικὸς στὴν Ἐκκλησιαστικὴ Ἱστορία , ὁ Παλλαδᾶς στὴν Παλατινὴ Ἀνθο-λογία κ.ἄ. Κατὰ τὸν Μαλάλα: «κατ’ ἐκεῖνον τὸν καιρὸν παρρησίαν λαβόντες ὑπὸ τοῦ Ἐπισκόπου, οἱ Ἀλεξανδρεῖς ἔκαυσαν φρυ-γάνοις αὐθεντήσαντες Ὑπατίαν τὴν περι-βόητον φιλόσοφον» </li></ul>
  20. 20. ΠΩΣ ΕΙΔΑΝ ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ (συν) <ul><li>Κατὰ τὸν Σωκράτη: «καὶ ἐκ τοῦ δίφρου ἐκ-βαλλόντες ἐπὶ τὴν Ἐκκλησίαν ἣ ἐπώνυμον Καισάριον συνέλκουσιν· ἀποδύσαντές τε τὴν ἐσθήτα, ὀστράκοις ἀνεῖλον. καὶ μελη-δὸν διασπάσαντες ἐπὶ τὸν καλούμενον Κι-ναρώνα, τὰ μέλη συνάραντες πυρὶ κατηνά-λωσαν», ἐνῷ στὸ Λεξικὸν Σουΐδα (ἢ τῆς Σούδας) ὁ ἀνώνυμος συγγραφέας ἐκφρά-ζει τὸν ἀποτροπιασμό του, λέγοντας: </li></ul>
  21. 21. ΠΩΣ ΕΙΔΑΝ ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ (συν) <ul><li>«αὕτη διεσπάσθη παρὰ τῶν Ἀλεξανδρέων καὶ τὸ σῶμα αὐτῆς ἐνυβριθὲν καθ’ ὅλην τὴν πόλιν διεσπάρη. τοῦτο δὲ πέπονθε διὰ φθόνον καὶ τὴν ὑπερβάλλουσαν σοφίαν καὶ μάλιστα εἰς τὰ περὶ Ἀστρονομίαν, ὡς μέν τινες ὑπὸ Κυρίλλου, ὡς δέ τινες διὰ τὸ ἔμφυτον τῶν Ἀλεξανδρέων θράσος καὶ στασιῶδες …» </li></ul>
  22. 22. ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ <ul><li>Μπορεῖ τὸ ἔργο της νὰ μὴν ὁλοκληρώθηκε λόγῳ τοῦ μεσαιωνικοῦ σκότους ποὺ ἐκά-λυψε ὅλες τὶς πτυχὲς τοῦ ἀνθρώπινου βί-ου, ἡ προσφορά της ὅμως ὑπῆρξε ἀναν-τίρρητη· καὶ μόνο τὸ ὅτι τὰ Μαθηματικὰ δὲν ἐγνώρισαν καμμία πρόοδο χίλια χρόνια με-τὰ τὸν θάνατό της καὶ οἱ ἀσχολούμενοι μ’ αὐτὰ «ἔπρεπε νὰ κατασπαραχθοῦν ἀπὸ θηρία ἢ νὰ καοῦν ζωντανοί», δεικνύει τοῦ λόγου τὸ ἀληθές </li></ul>
  23. 23. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ <ul><li>Δὲν εἶναι καθόλου τυχαία ἡ σημερινὴ ἑορτή. Θέλαμε νὰ ὑπενθυμίσουμε στοὺς Συνέλ-ληνες, ὅτι στὸν εὐρύτερο ἑλληνικὸ χῶρο ἔ-ζησε κάποτε μία γυναῖκα τὴν ὁποίαν ἐ-προίκησε ἡ φύση, ἀλλὰ ἀδίκησε ἡ ἱστορία (σ.σ. αὐτὴ ποὺ γράφεται ἀπ’ τοὺς νικητές). Παραφράζοντας τὸν ποιητή, θὰ μπορού-σαμε νὰ ποῦμε ὅτι «ὅταν οἱ Ἕλληνες θέ-λουν νὰ καυχηθοῦν, τέτοιες βγάζει τὸ ἔ-θνος μας θὰ λένε» </li></ul>
  24. 24. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ <ul><li>ALIC M., Ἡ κληρονομιὰ τῆς Ὑπατίας , Ἑκάτη, 1992 </li></ul><ul><li>CHUVIN P., Οἱ τελευταῖοι ἐθνικοί , Θύραθεν, 2003 </li></ul><ul><li>ΔΑΜΑΣΚΙΟΥ, Φιλόσοφος Ἱστορία </li></ul><ul><li>DRESDNER K. -Η. , Ἡ ἐγκληματικὴ Ἱστορία τοῦ Χριστιανισμοῦ , Κάκτος 2004 </li></ul><ul><li>GALVEZ Pedro, Ὑπατία, Μεταίχμιο , 2006 </li></ul><ul><li>ΚΡΕΒΒΑΤΑ Δημ., Τὸ Βυζάντιο καὶ ὁ διωγμὸς τοῦ Ἑλληνισμοῦ, Καστανιώτης, 2004 </li></ul>

×