Se ha denunciado esta presentación.
Utilizamos tu perfil de LinkedIn y tus datos de actividad para personalizar los anuncios y mostrarte publicidad más relevante. Puedes cambiar tus preferencias de publicidad en cualquier momento.

Ethiek en dierproeven

3.606 visualizaciones

Publicado el

  • Sé el primero en comentar

  • Sé el primero en recomendar esto

Ethiek en dierproeven

  1. 1. Dierproef & Proefdier: Heiligt elk didactisch doel het middel? Frans R. Stafleu Ethiek Instituut Universiteit Utrecht
  2. 2. Inhoud <ul><li>Geschiedenis dierproeven (kort) </li></ul><ul><li>Dierethiek en dierproeven </li></ul><ul><li>Dierproeven en onderwijs nader bekeken </li></ul>
  3. 3. Geschiedenis <ul><li>Voor Christus: </li></ul><ul><ul><li>(6e eeuw)Alcmeon </li></ul></ul><ul><ul><li>(4e eeuw) Hippocrates (darmen/hart) </li></ul></ul><ul><ul><li>(2e eeuw) Galenus (zenuwen strottehoofd) </li></ul></ul><ul><li>16e eeuw (Renaissance) </li></ul><ul><ul><li>Vesalius (Anatomie) </li></ul></ul><ul><ul><li>Harvey </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>bloedsomloop, iv injecties, kwantitatief onderzoek </li></ul></ul></ul>
  4. 4. Geschiedenis <ul><ul><li>Bacon </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>inductie-deductie, experiment als methode </li></ul></ul></ul><ul><li>Descartes </li></ul><ul><ul><li>dualisme, ziel-machine </li></ul></ul><ul><ul><li>Wellicht verkeerd begrepen (maar ja…..) </li></ul></ul><ul><li>17e eeuw </li></ul><ul><ul><li>De Graaf en van Leeuwenhoek </li></ul></ul>Ethiek Instituut
  5. 5. Geschiedenis <ul><li>18e-19e eeuw </li></ul><ul><ul><li>Magendie (ruggemerg) </li></ul></ul><ul><ul><li>Bell stopte met dierproeven </li></ul></ul><ul><ul><li>Bernard </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>Eerste proefdierdeskundige </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Curare en ether gebruik (mens naar dier!) </li></ul></ul></ul><ul><li>20e Eeuw </li></ul><ul><ul><ul><li>explosieve groei </li></ul></ul></ul>Ethiek Instituut
  6. 6. Geschiedenis conclusie <ul><li>Medische/biologische wetenschap methodologisch op experiment gebaseerd </li></ul><ul><li>Dierproeven (onmisbare) methode </li></ul><ul><li>Onderwijs weerspiegelt de methode </li></ul><ul><ul><li>Niet alleen leren uit boeken, zelf empirisch bezig zijn! </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>Dierproeven in studenten trajecten (prijsvragen!) </li></ul></ul></ul>Ethiek Instituut
  7. 7. Ethiek <ul><li>Kritiek op dierproeven op twee niveaus: </li></ul><ul><ul><li>Basale dier-ethische niveau </li></ul></ul><ul><ul><li>Op (didacties) doel- middelen niveau </li></ul></ul><ul><li>Basale niveau </li></ul><ul><ul><li>Utilisme </li></ul></ul><ul><ul><li>Deontologie </li></ul></ul>Ethiek Instituut
  8. 8. Theorieën Utilisme <ul><li>Utilisme </li></ul><ul><ul><li>Consequentialistisch: alleen kijken naar gevolgen van handelingen (handelingstheorie) </li></ul></ul><ul><ul><li>Geluk/lijden (waardetheorie) </li></ul></ul><ul><ul><li>Goed is die handeling die maximaal geluk over ongeluk oplevert </li></ul></ul><ul><ul><li>Onpartijdig! Lijden = lijden </li></ul></ul>Ethiek Instituut
  9. 9. Theorieën Utilisme <ul><li>Peter Singer </li></ul><ul><ul><li>Lijden van dier = lijden van de mens </li></ul></ul><ul><ul><li>Geen mens proeven, dus ook geen dierproeven (rechtvaardigheid) </li></ul></ul><ul><ul><li>Bewustzijn? </li></ul></ul><ul><ul><li>Dierproeven: Wat levert het op!? </li></ul></ul>Ethiek Instituut
  10. 10. Theorieën Utilisme <ul><li>Nadelen Utilisme: </li></ul><ul><ul><li>Opofferen individu </li></ul></ul><ul><ul><li>Berekening? </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>5 veel ongerief versus 20 gering ongerief? </li></ul></ul></ul><ul><ul><li>Alleen het lijden/geluk telt: als een dier er geen last van heeft? </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>Genetisch modificatie </li></ul></ul></ul>Ethiek Instituut
  11. 11. Theorieën: Deontologie <ul><li>De handeling telt, niet het gevolg! </li></ul><ul><ul><li>Voorbeeld: liegen </li></ul></ul><ul><ul><li>Conflict van plichten </li></ul></ul><ul><li>Basis: respect voor rationele mens (Kant) </li></ul>Ethiek Instituut
  12. 12. Deontologie <ul><li>Intrinsieke waarde, verschillende betekenissen: </li></ul><ul><ul><li>Het dier is geen steen </li></ul></ul><ul><ul><li>Het dier verdient respect omdat het kan lijden </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>Geen verschil met utilisme meer! </li></ul></ul></ul><ul><ul><li>Dier is waardevol vanwege zichzelf </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>Dier niet als instrument behandelen </li></ul></ul></ul>Ethiek Instituut
  13. 13. Deontologie <ul><li>“ Subject of a life” </li></ul><ul><ul><li>Telos </li></ul></ul><ul><ul><li>“ Bloeien” </li></ul></ul><ul><ul><li>Zelfstandigheid/eigenheid </li></ul></ul><ul><li>“ Handen af” (respect) </li></ul><ul><ul><li>Stal aanpassen aan dier en niet andersom </li></ul></ul><ul><ul><li>GM: probleem ook al heeft het geen last </li></ul></ul><ul><ul><li>Dierproeven? (dier = instrument) </li></ul></ul>Ethiek Instituut
  14. 14. Praktijk afweging dierproeven <ul><li>Afweging ongerief - belang lijkt Utilistisch, maar is het niet! </li></ul><ul><li>Antropocentrisch </li></ul><ul><ul><li>Bewustzijn als relevant verschil </li></ul></ul>Ethiek Instituut
  15. 15. Geschiedenis dierproeven in het onderwijs <ul><li>Onderzoek cie van parlement (1907) </li></ul><ul><ul><li>Nut demonstaties in onderwijs geneeskunde? </li></ul></ul><ul><ul><li>Artsen: 55% nuttig, 22% niet nuttig, 13 twijfel (soms wel, soms niet), 9% geen mening. </li></ul></ul>Ethiek Instituut
  16. 16. Geschiedenis dierproeven in het onderwijs <ul><li>Voorargumenten </li></ul><ul><ul><li>Nut voor leren. </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>Fysiologie onderwijs zonder dierproeven is als anatomie zonder snij-practicum </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Nog geen film etc. </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Basale filosofie: methode onderzoek = methode onderwijs </li></ul></ul></ul>Ethiek Instituut
  17. 17. Geschiedenis dierproeven in het onderwijs <ul><li>Tegenargumenten </li></ul><ul><ul><li>Te veel studenten, zien niks </li></ul></ul><ul><ul><li>Emoties studenten (verharding) </li></ul></ul><ul><ul><li>Veel proeven mislukten en dieren in abnormale toestand: je leerde niets (extra-polatie argument) </li></ul></ul>Ethiek Instituut
  18. 18. Overwegingen voor en tegen <ul><li>Basale dier-ethische overwegingen </li></ul><ul><li>Deugd ethiek: </li></ul><ul><ul><ul><li>Verharding </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Geen respect voor levende wezens </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Je rukt even een blik ratten los </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>In Utrecht: eis van Dec om in praktijk onderwijs aandacht aan ethiek te schenken </li></ul></ul></ul>Ethiek Instituut
  19. 19. Overwegingen voor en tegen <ul><li>nut </li></ul><ul><ul><li>Afweging doel-middelen (utilisme) </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>Geen nieuwe kennis, doel didactisch, altijd alternatieven (studenten en ruimtevaart) </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Leerstijlen verschillend, maar ervaring erg belangrijk </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Alleen het beste didactische middel, ook al kost het dieren? </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Je weet ook wat je niet wil! (zelf dieren doden!) </li></ul></ul></ul>Ethiek Instituut
  20. 20. Stellingen <ul><li>Studenten die dat willen moeten extra dierproeven kunnen doen </li></ul><ul><li>Als er een alternatief in onderwijs mogelijk is, dan is de dierproef dus niet nodig! </li></ul><ul><ul><li>Wetten! </li></ul></ul><ul><li>Dierproeven voor onderwijs mogen nooit meer dan matig ongerief opleveren </li></ul>Ethiek Instituut

×